ب ) عوامل داخلى از عوامل داخلى مؤثر بر روابط سلجوقيان با اشراف حجاز شايد بتوان به نفوذ شخصيت‌هاى علمى و دينى طرفدار عباسيان و به تبع آن ، ايرانيان مقيم حرمين اشاره كرد . طبيعى بود اينان به دليل مذهبى ، سياست‌هاى فاطميان شيعه‌مذهب را برنمىتافتند و تلاش خود را براى سيادت مجدد اهل سنت بر حجاز به كار مىگرفتند . افزون بر آنكه بيشتر حج‌گزاران از اهل سنت بودند . طبيعى بود كه اشراف در مقاطعى - با وجود زيدى مذهب بودن اشراف مكه « 1 » و امامى مذهب بودن اشراف حسينى مدينه - « 2 » به ناچار ، به سياست‌هاى دولت حامى اهل سنت يعنى سلجوقيان متمايل مىشوند . افزون بر آن ، اكثريت مردم حجاز و مردم حرمين ، سنى مذهب بودند و از امارت اشراف كه برخى از آنها شعايرى مانند اذان شيعى را رواج داده بودند ، دل خوشى چندانى نداشتند . با توجه به اين زمينه‌ها ، سلجوقيان براى برقرارى ارتباط با اشراف انگيزه فراوانى داشتند . ابزار نفوذ سلجوقيان در حرمين سلجوقيان براى گسترش سيادت خود و دستگاه خلافت عباسى بر حجاز از روش‌هاى مختلفى سود جستند كه مهم‌ترين آنها عبارتند از : الف ) انتخاب امير الحاج از ميان علويان سياست سلجوقيان از فرستادن امير الحاج‌ها از ميان خاندان علوى اين بود كه اينان به دليل ارتباط و خويشاوندى با اشراف حجاز ، آوردن نام عباسيان و سلجوقيان در خطبه‌هاى حرمين را تضمين كنند . ابوالغنائم حسن بن محمد بن على زينبى

--> ( 1 ) . گفتن اذان شيعى مؤيد آن است . ر . ك : سفرنامه ابن جبير ، ص 138 ؛ تاريخ الاسلام ، ج 44 ، ص 360 ؛ تاريخ ابن‌خلدون ، ج 4 ، ص 16 . ( 2 ) . المدينة المنورة فى العصر المملوكى ، صص 188 - 200 .